10 praktische tips om je eerste weken in ZML goed te starten
- Tessa van Beers

- 30 okt 2025
- 2 minuten om te lezen
De eerste weken in het ZML-onderwijs (zeer moeilijk lerend, maar ik noem het liever 'anders lerend') kunnen best overweldigend voelen. Alles is nieuw: je leerlingen, hun ondersteuningsbehoeften, het team, en de manier van werken. Misschien kom je uit het regulier onderwijs en voelt dit als een sprong in het diepe. Geen zorgen: je staat er niet alleen voor. In dit artikel lees je 10 praktische tips om met vertrouwen te starten en je eerste weken soepel door te komen.

Wil je meer verdieping en concrete handvatten om een sterke start te maken? Bekijk dan mijn online cursus Sterk in Speciaal Onderwijs: succesvol starten in het ZML.
1. Begin klein en overzichtelijk
Je hoeft niet alles in ƩƩn keer te weten. Focus in de eerste weken op het leren kennen van je leerlingen en hun dagelijkse routines. Zet kleine stapjes en breid dit rustig uit.
2. Leer je leerlingen Ʃcht kennen
Neem de tijd om te observeren. Welke signalen geven je leerlingen? Hoe reageren ze op jouw aanwezigheid? Welke sterke kanten hebben ze? Deze kennis is de basis van alles wat je doet.
3. Bouw vaste structuren in
Kinderen in ZML-onderwijs hebben veel baat bij voorspelbaarheid. Werk met een duidelijk dagritme, visuele ondersteuning en vaste routines. Dit geeft veiligheid en rust.
4. Wees realistisch in je verwachtingen
Wat in het regulier onderwijs vanzelfsprekend is, kan hier veel langer duren. Stel haalbare doelen en vier ook de kleine successen. Dat motiveert jou Ʃn je leerlingen.
5. Gebruik de kracht van herhaling
Herhaling is essentieel voor deze doelgroep. Bouw bewust in dat je activiteiten of lessen vaker aanbiedt. Dat voelt misschien saai, maar juist hierdoor ontstaat groei.
6. Werk samen met je collegaās
In ZML sta je er niet alleen voor. Onderwijsassistenten, collega-leerkrachten en begeleiders zijn onmisbare partners. Vraag, luister en leer van hun ervaring.
7. Focus op wat werkt
Je zult merken dat sommige dingen niet lopen zoals je bedacht had. Dat hoort erbij. Focus niet op wat niet lukt, maar versterk de dingen die wƩl werken en breid dat uit.
8. Maak keuzes in je planning
Je kunt niet alles doen. Plan vanuit de belangrijkste ontwikkeldoelen en wees niet bang om bepaalde dingen nog even los te laten. Dat geeft jou rust en overzicht.
9. Betrek ouders vanaf het begin
Ouders kennen hun kind als geen ander. Een open gesprek aan het begin van het schooljaar kan je veel waardevolle inzichten geven over wat werkt en wat juist niet.
10. Gun jezelf tijd
In ZML-onderwijs bouw je expertise stap voor stap op. Het is normaal dat je soms zoekende bent. Wees mild voor jezelf en onthoud: elke dag leer je bij.
De eerste weken in ZML zijn intensief, maar ook enorm waardevol. Door klein te beginnen, structuur te bieden en samen te werken, leg je een stevige basis.





Opmerkingen